Hóa học Lớp 11. Nhận diện –COOH, phân loại acid, gọi tên C1–C5, ghép tên thường và liệt kê đồng phân acid đơn giản.
Kiến thức cần nhớ
Carboxylic acid chứa nhóm carboxyl –COOH; acid đơn chức thường viết RCOOH.
Tên thay thế: “acid + tên hydrocarbon tương ứng + oic”; carbon –COOH luôn là C1.
Acid no đơn chức mạch hở có CnH2nO2; chỉ tính cấu tạo có –COOH khi đề hỏi đồng phân carboxylic acid.
**Mở rộng kiến thức và điều kiện áp dụng**
Nhóm carboxyl –COOH gồm carbonyl và hydroxyl cùng gắn vào một carbon, không được tách thành hai nhóm chức độc lập. Khi gọi tên, carbon carboxyl luôn thuộc mạch chính và mang số 1. Với acid no, đơn chức, mạch hở, công thức chung là CₙH₂ₙO₂.
**Quy trình xử lí dạng bài**
1. Khoanh trọn nhóm –C(=O)OH và đếm số nhóm carboxyl.
2. Chọn mạch dài nhất chứa carbon carboxyl rồi gọi tên acid ...oic.
3. Khi tìm đồng phân, cố định –COOH và thay đổi khung alkyl, không tính ester.
**Tình huống mẫu có hướng giải**
Đề bài: Liệt kê các carboxylic acid no, đơn chức, mạch hở có CTPT C₄H₈O₂.
- Bước 1: Cố định một carbon trong –COOH, phần còn lại là gốc C₃H₇.
- Bước 2: Gốc C₃H₇ có dạng propyl và isopropyl.
- Kết luận: Có butanoic acid và 2-methylpropanoic acid.
ezonthi