Hóa học Lớp 11. Dự đoán alcohol từ NaBH4/LiAlH4, xác định bậc alcohol và viết sản phẩm cộng HCN theo phạm vi SGK.
Kiến thức cần nhớ
R–CHO + [H] → R–CH2OH: aldehyde tạo alcohol bậc I.
R–CO–R′ + [H] → R–CH(OH)–R′: ketone tạo alcohol bậc II.
HCN cộng vào C=O: H vào O tạo –OH, CN vào carbonyl carbon; sản phẩm tăng một carbon.
**Mở rộng kiến thức và điều kiện áp dụng**
Tác nhân khử cung cấp hydrogen để biến C=O thành nhóm alcohol mà không làm mất carbonyl carbon: aldehyde cho alcohol bậc I, ketone cho alcohol bậc II. Khi cộng HCN, CN gắn vào carbonyl carbon và oxygen nhận H, tạo cyanohydrin có thêm một nguyên tử carbon.
**Quy trình xử lí dạng bài**
1. Phân loại chất đầu là aldehyde hay ketone.
2. Giữ nguyên khung carbon rồi thay C=O bằng CH₂OH hoặc CHOH.
3. Với HCN, gắn đồng thời –CN và –OH vào carbonyl carbon rồi kiểm tra số carbon.
**Tình huống mẫu có hướng giải**
Đề bài: Xác định sản phẩm khi butan-2-one bị khử.
- Bước 1: Butan-2-one là ketone nên carbonyl carbon còn liên kết với hai gốc carbon.
- Bước 2: Thay C=O bằng CH–OH, giữ nguyên mạch bốn carbon.
- Kết luận: Sản phẩm là butan-2-ol, một alcohol bậc II.
ezonthi