Hóa học Lớp 11. Phân biệt tách nước nội phân tử tạo alkene với liên phân tử tạo ether; chọn sản phẩm và xử lí chuỗi/tỉ lượng.
Kiến thức cần nhớ
Tách nước nội phân tử tạo C=C giữa carbon mang –OH và carbon beta có H; sản phẩm chính theo Zaisev ở trường hợp đơn giản.
Hai phân tử alcohol thích hợp tách một H2O tạo ether R–O–R.
Cấu tạo alcohol và nhiệt độ quyết định hướng ưu tiên; methanol không thể tạo alkene một carbon.
**Mở rộng kiến thức và điều kiện áp dụng**
Tách nước nội phân tử cần carbon beta có H và tạo alkene; tách nước liên phân tử nối hai gốc alkyl qua oxygen tạo ether. Cấu tạo alcohol và nhiệt độ ảnh hưởng hướng phản ứng. Methanol không thể tạo alkene vì không có carbon beta.
**Quy trình xử lí dạng bài**
1. Xác định carbon mang –OH và carbon beta có H.
2. Phân biệt điều kiện hướng tới tách nội hay liên phân tử.
3. Liệt kê alkene có thể có và dùng Zaisev cho trường hợp đơn giản.
**Tình huống mẫu có hướng giải**
Đề bài: Tách nước butan-2-ol trong điều kiện tạo alkene.
- Bước 1: Có thể loại H ở hai carbon beta, tạo but-1-ene và but-2-ene.
- Bước 2: But-2-ene có nối đôi thế nhiều hơn.
- Kết luận: But-2-ene là sản phẩm chính.