Hóa học Lớp 11. Nhận diện arene, viết/gọi tên benzene, toluene, xylene, styrene, naphthalene và xử lí vị trí o–m–p.
Kiến thức cần nhớ
Arene là hydrocarbon chứa ít nhất một vòng benzene; CnH2n−6 chỉ áp dụng cho dãy đồng đẳng benzene phù hợp.
Tên thường cần nhớ: C6H6 benzene, C6H5CH3 toluene, C6H4(CH3)2 xylene, C6H5CH=CH2 styrene, C10H8 naphthalene.
Với hai nhóm thế: o = 1,2; m = 1,3; p = 1,4.
**Mở rộng kiến thức và điều kiện áp dụng**
Arene phải chứa ít nhất một vòng benzene. Công thức CₙH₂ₙ₋₆ chỉ áp dụng cho dãy đồng đẳng benzene một vòng phù hợp, không dùng cho mọi arene. Với benzene hai nhóm thế, o-, m-, p- tương ứng các vị trí 1,2; 1,3; 1,4.
**Quy trình xử lí dạng bài**
1. Nhận diện vòng benzene trong cấu tạo.
2. Chọn tên gốc benzene hoặc tên thường phù hợp.
3. Với hai nhóm thế, xác định vị trí tương đối và dùng số hoặc o/m/p.
**Tình huống mẫu có hướng giải**
Đề bài: Gọi tên C₆H₄(CH₃)₂ có hai nhóm methyl ở vị trí 1,4.
- Bước 1: Hợp chất có vòng benzene và hai nhóm methyl.
- Bước 2: Vị trí 1,4 tương ứng para.
- Kết luận: Tên là 1,4-dimethylbenzene hoặc p-xylene.
ezonthi