Hóa học Lớp 11. Dùng sản phẩm cháy để suy ra C, H, dùng hiệu khối lượng cho O khi hợp lệ, rồi kết hợp phân tử khối để lập và kiểm tra CTPT.
Kiến thức cần nhớ
Đốt cháy hoàn toàn: n(C) = n(CO₂), n(H) = 2n(H₂O).
Nếu chất chỉ chứa C, H, O: m(O) = m(mẫu) − m(C) − m(H), rồi n(O) = m(O)/16.
Từ tỉ lệ mol lập CTĐGN, sau đó n = M/M(CTĐGN) để suy ra CTPT.
**Mở rộng kiến thức và điều kiện áp dụng**
Trong phân tích cháy, toàn bộ carbon của mẫu được quy về CO₂ và hydrogen quy về H₂O nếu quá trình cháy hoàn toàn. Oxygen trong chất thường được xác định bằng hiệu khối lượng khi biết chất chỉ chứa C, H, O. Sau CTĐGN vẫn phải dùng phân tử khối để tìm CTPT.
**Quy trình xử lí dạng bài**
1. Đổi khối lượng CO₂, H₂O thành số mol.
2. Suy ra nC = nCO₂ và nH = 2nH₂O.
3. Tìm oxygen bằng hiệu khối lượng nếu phù hợp; lập CTĐGN rồi dùng M.
**Tình huống mẫu có hướng giải**
Đề bài: Đốt cháy chất chỉ chứa C, H thu 0,20 mol CO₂ và 0,30 mol H₂O. Tìm tỉ lệ C:H.
- Bước 1: nC = 0,20 mol.
- Bước 2: nH = 2×0,30 = 0,60 mol; chia cho 0,20.
- Kết luận: Tỉ lệ C:H = 1:3.
ezonthi