Hóa học Lớp 11. Phân tích phản ứng redox của H₂SO₄ đặc, hiện tượng than hóa chất hữu cơ và thiết kế thí nghiệm an toàn.
Kiến thức cần nhớ
H₂SO₄ đặc, nóng là chất oxi hóa mạnh; với Cu tạo CuSO₄, SO₂ và H₂O, không tạo H₂.
H₂SO₄ đặc có tính háo nước mạnh, có thể lấy nước khỏi đường và nhiều vật liệu hữu cơ gây than hóa.
Thí nghiệm phải dùng lượng nhỏ, hệ thông gió/hấp thụ khí phù hợp, bảo hộ đầy đủ và tuyệt đối không ngửi SO₂ trực tiếp.
**Mở rộng kiến thức và điều kiện áp dụng**
H₂SO₄ đặc, nóng vừa là acid vừa là chất oxi hóa mạnh; với nhiều kim loại tạo SO₂ thay vì H₂. Tính háo nước là khả năng giữ hoặc lấy nước mạnh, gây than hóa một số chất hữu cơ. Hai tính chất phải được nhận diện theo hiện tượng và sản phẩm.
**Quy trình xử lí dạng bài**
1. Xác định điều kiện đặc, nóng trước khi chọn sản phẩm với kim loại.
2. Dùng số oxi hóa để cân bằng phản ứng tạo SO₂.
3. Trong thí nghiệm than hóa, phân biệt háo nước với oxi hóa hoàn toàn.
**Tình huống mẫu có hướng giải**
Đề bài: Viết phương trình Cu tác dụng với H₂SO₄ đặc, nóng.
- Bước 1: Cu từ 0 lên +2; S trong sulfate từ +6 xuống +4.
- Bước 2: Cân bằng electron và các nguyên tố.
- Kết luận: Cu + 2H₂SO₄ → CuSO₄ + SO₂ + 2H₂O.
ezonthi